Welkom op de FAMO website

Heeft u problemen met inloggen? klik hier

Bent u nog geen lid van FAMO?

Word hier lid!

Sluit aan bij het netwerk van meer dan 800 professionals!

Word nu lid

Loopbaan: coach jezelf naar een tweede carrière

Foto Chris GorzemanJe hebt dertig jaar gewerkt bij de overheid. Dan wordt je functie opgeheven en moet je op zoek naar een nieuwe baan. Of je wilt de tweede helft van je carrière wijden aan iets totaal anders, waar je écht blij van wordt. Hoe pak je dat aan? Oud-ambtenaar Josien Sneek, ervaringsdeskundige en trainer/coach, schreef er een boek over: De V-factor, het eerste loopbaanboek speciaal voor 40+-ambtenaren.

Bij haarzelf begon het te 'kriebelen' op haar vijftigste. Ze wilde niet meer met wetten en regels werken, maar met mensen. Josien Sneek, van huis uit jurist, had er op dat moment dertig jaar in overheidsdienst op zitten. Ze werkte in uiteenlopende functies, in alle lagen: van rijk en provincie tot ZBO. Een prachtig cv dus, maar niet als je op een leeftijd die tegenwoordig als 'oud' geldt een totaal ander vak in wilt – en dat ook nog eens buiten de ambtenarij, de enige wereld die je als professional kent. Ga er maar aan staan.

Sneek schoolde zich om tot trainer en coach en werd zelfstandig ondernemer. Haar missie: ambtenaren helpen die zich net als zij indertijd op nieuwe professionele mogelijkheden oriënteren, al dan niet noodgedwongen. Ze schreef De V-factor omdat er nog geen loopbaanboek voor ambtenaren was. 'Ik had toen graag zo'n boek willen lezen. Het verbaasde me dat het niet bestond, zeker omdat de zoektocht naar een nieuwe carrière voor ambtenaren veel lastiger is dan voor anderen.

Waarom is het voor ambtenaren moeilijker?

‘De meeste ambtenaren van boven de veertig zijn niet gewend om na te denken over wat ze willen en kunnen. Eenvoudigweg omdat ze vanwege het aparte arbeidsregime bij de overheid toch niet ontslagen konden worden. Functionerings- en beoordelingsgesprekken, waar kwaliteiten en ambitie aan de orde zouden moeten komen, stelden heel lang weinig voor. Uit eigen ervaring weet ik dat het vaak een verplicht nummer was, waarbij het vooral ging om afvinken of iedereen op gesprek geweest was. Hoewel er nu veel aandacht is voor employability en duurzame inzetbaarheid – althans op papier – gaat het in de meeste gevallen nog steeds niet over mogelijkheden. Er wordt vooral gepraat over waar mensen niet goed in zijn, over ontwikkel- en verbeterpunten. Wie op zoek wil naar iets nieuws moet juist weten waar zijn kracht ligt en wat zijn drijfveren zijn.’

Je coacht ervaren ambtenaren met loopbaanvragen. Zit er een rode draad in al die individuele processen?

‘Wat opvalt, is dat loopbaanvragen in deze levensfase meestal ook zingevingsvraagstukken zijn. Mijn klanten zijn niet alleen op zoek naar wat ze kunnen, maar ook naar wat ze belangrijk vinden. Dat hoort een beetje bij de leeftijd als je de veertig gepasseerd bent. Er is een gevoel van urgentie: als ik nog een carrièreswitch wil maken, moet het nú gebeuren. Daarom willen mensen een keuze maken die bij hen past. En ze willen zinvol werk, een baan waarin ze bezieling ervaren. Er zijn feitelijk twee kernvragen: waartoe wil ik bijdragen in de wereld? En: op welke plek kan ik dat het beste neerzetten?’

Hoe kom je daarachter?

‘Dat is een heel proces. Het vergt langdurig zelfonderzoek: wie ben je eigenlijk, waarom doe je de dingen die je doet? Om het heel zwaar te zeggen: waartoe ben je op aarde? Het antwoord op die vraag noem ik de persoonlijke missie. Het goede nieuws is: als je die eenmaal kent, komt het met de rest wel goed. Dan vind je de manier en de plek wel om dat in de wereld te zetten. Het lijkt misschien omslachtig om bij die ene grote levensvraag te beginnen, maar het zoeken van een nieuwe functie, organisatie, baan of andere werkvorm heeft echt weinig zin als je je persoonlijke missie niet kent. Het begint bij de mens, daarna komen pas de instrumenten. Kijk maar naar de weerstand van mensen die van het UWV opeens moeten leren netwerken of een Linkedin-profiel aanmaken. Dat komt omdat ze niet weten waarvoor ze dat eigenlijk doen. Netwerken, een baan zoeken via social media, dat zijn slechts instrumenten. Die worden pas interessant als je weet wat je wilt. Toen ik er eenmaal achter was dat ik mensen wilde gaan begeleiden bij hun loopbaan, wilde ik dat zo graag dat ik er alles voor wilde doen. Energie te over.’ 

V factor omslagHRWat kunnen lezers van jouw boek verwachten?

Het is een roman en zelfhulpboek ineen. Het verhaal van twee ambtenaren, Sandra en Frank, die op vakantie onverwachts aan het denken gezet worden over hun werk. Dat zal zeker herkenning oproepen. Tussendoor krijg je als lezer vragen en oefeningen om met je eigen loopbaanvragen aan de slag te gaan. Zo ontdek je gaandeweg waar je talenten liggen, wat je werkelijk belangrijk vindt en wat je wilt bereiken. Ik heb die vragen en oefeningen opgebouwd volgens een beproefd model. Het begint gemakkelijk, met de omgeving: waar voel je je het prettigst bij? Elke dag een andere werkplek, een vast bureau, een eigen kamer? Daarna komen gedrag op het werk en talenten aan bod, en ten slotte de ‘wie ben ik’-vraag en de persoonlijke missie. Het is een soort ui die van buiten naar binnen wordt afgepeld. Aan het eind heb je alle bouwstenen voor een persoonlijk actieplan waarmee je concreet op zoek kunt naar een nieuwe loopbaan.’

Josien Sneek: De V-factor. Loopbaanroman voor de 40+ ambtenaar. Big Business Publishers, september 2014. Prijs: € 19,95

Foto Josien Sneek: Chris Gorzeman

Share this post

Submit to FacebookSubmit to Google PlusSubmit to TwitterSubmit to LinkedIn